Claude Fable 5 został zablokowany. Trzy dni po premierze rząd USA nakazał Anthropic wyłączyć dostęp do dwóch najmocniejszych modeli firmy, Fable 5 i Mythos 5, dla wszystkich osób spoza Stanów Zjednoczonych. Anthropic odebrał dyrektywę 12 czerwca 2026 o 17:21 czasu wschodniego i tego samego wieczoru odciął dostęp. To oznacza, że w Polsce Fable 5 po prostu przestał działać.
Co dokładnie się stało
Departament Handlu USA objął Fable 5 i Mythos 5 kontrolą eksportu. Sekretarz handlu Howard Lutnick wysłał do prezesa Anthropic Dario Amodeiego pismo, w którym objął oba modele zakazem dla każdej osoby spoza USA, zarówno za granicą, jak i dla cudzoziemców przebywających na terenie Stanów. Zakaz objął nawet zagranicznych pracowników samego Anthropic.
Formalnie firma miała blokować tylko obcokrajowców. W praktyce selektywne filtrowanie setek milionów użytkowników byłoby niewykonalne, więc Anthropic wyłączył oba modele dla wszystkich. Pozostałe modele, w tym Claude Opus 4.8, działają normalnie.
Dlaczego rząd zablokował Fable 5
Powodem była zgłoszona przez inną firmę metoda obejścia zabezpieczeń (jailbreak), co zaniepokoiło administrację możliwym ryzykiem dla bezpieczeństwa narodowego. Anthropic otrzymał na to wyłącznie ustne dowody, sprawdził demonstrację i twierdzi, że cała metoda sprowadzała się do poproszenia modelu o przeczytanie konkretnej bazy kodu i naprawienie błędów w oprogramowaniu. Firma podkreśla, że ten sam poziom możliwości oferują inne publicznie dostępne modele, w tym OpenAI GPT-5.5, i że korzystają z tego na co dzień specjaliści broniący systemów.
Stanowisko Anthropic
Firma zastosowała się do nakazu, ale otwarcie się z nim nie zgadza i nazywa całą sytuację nieporozumieniem. W oświadczeniu napisała, że „wykrycie wąskiego, potencjalnego obejścia zabezpieczeń nie powinno być powodem do wycofywania komercyjnego modelu używanego przez setki milionów ludzi". Anthropic ostrzega, że gdyby ten standard zastosować w całej branży, oznaczałoby to wstrzymanie premier wszystkich nowych modeli u każdego czołowego dostawcy AI. Zapowiada też, że w ciągu doby ujawni więcej szczegółów sprawy.
Kiedy Fable 5 wróci
Anthropic nie podał konkretnej daty. W oświadczeniu deklaruje, że „pracuje nad przywróceniem dostępu tak szybko, jak to możliwe". Do tego czasu polscy użytkownicy nie skorzystają ani z Fable 5, ani z Mythos 5, a kto wpiął te modele w swoje procesy, musi przełączyć się na inny model.
Co z tego wynika
To prawdopodobnie pierwszy raz, gdy rząd USA użył kontroli eksportu, by zdjąć z rynku gotowy, komercyjny model AI. Trzy dni wcześniej Anthropic chwalił się premierą Fable 5 jako najmocniejszego publicznego modelu w swojej historii. Teraz ten sam model stał się przykładem tego, jak szybko polityka i bezpieczeństwo narodowe potrafią wyłączyć narzędzie, na którym ktoś zdążył oprzeć pracę. Wniosek dla firm jest prosty: nie buduj całego procesu na jednym modelu, którego dostępność zależy od decyzji spoza twojej kontroli.