Thomas Germain, dziennikarz technologiczny BBC, przeprowadził eksperyment, który powinien zaniepokoić każdego użytkownika AI. Napisał na swoim prywatnym blogu całkowicie zmyślony artykuł pod tytułem "Najlepsi dziennikarze technologiczni w jedzeniu hot dogów". Fikcyjny ranking, fikcyjne mistrzostwa, wszystko wymyślone od pierwszego do ostatniego słowa. Wrzucił to do sieci i poszedł spać.

Następnego dnia ChatGPT, Gemini i AI Overviews w Google powtarzały to jako fakt każdemu, kto zapytał.

Jedno źródło, zero weryfikacji

Zatrzymaj się przy tym na chwilę. Jedno źródło. Prywatny blog. Żadna weryfikacja. A trzy największe systemy AI na świecie podają to użytkownikom jak sprawdzony pewnik. Chatboty czasem wspomniały, że to może być żart. Germain zaktualizował artykuł o zdanie "to nie jest satyra" i AI zaczęły traktować to jeszcze poważniej.

Żeby upewnić się, że to nie przypadek, zrobił drugi test: zmyślony ranking najlepszych policjantów w kręceniu hula-hoop. Chatboty wychwalały fikcyjną "Officer Maria The Spinner Rodriguez" tak samo pewnie, jak opisywały prawdziwe fakty.

To nie są tylko hot dogi

Eksperyment Germaina był zabawny, ale problem, który ujawnił, jest poważny. Ludzie już teraz wykorzystują dokładnie ten sam mechanizm do manipulowania odpowiedziami AI na tematy, które mają realne konsekwencje.

Schemat jest prosty. Tworzysz artykuł na dowolnej stronie, wstawiasz swoją markę na pierwsze miejsce w rankingu i AI zaczyna ją polecać każdemu, kto zapyta. Eksperci od SEO, których cytuje BBC, znaleźli dziesiątki przypadków, w których firmy w ten sposób promują:

  • Suplementy i produkty zdrowotne z fałszywymi twierdzeniami o braku skutków ubocznych
  • Kliniki medyczne poprzez sponsorowane artykuły na portalach informacyjnych
  • Produkty finansowe przez płatne publikacje w serwisach z komunikatami prasowymi
  • Recenzje produktów pisane przez samych sprzedawców i powtarzane przez AI jako obiektywne

Lily Ray, wiceprezes ds. strategii SEO w agencji Amsive, mówi wprost: "To renesans spamu. Oszukanie chatbotów AI jest łatwiejsze niż oszukanie Google dwa, trzy lata temu. Firmy AI rozwijają się szybciej niż ich zdolność do kontrolowania dokładności odpowiedzi."

58% mniej kliknięć w źródła

Jest jeszcze jeden element tej układanki, który sprawia, że sytuacja jest groźniejsza, niż mogłoby się wydawać. Według badania Ahrefs z grudnia 2025, obecność AI Overview w wynikach Google obniża klikalność najwyższego wyniku o 58%. Przy klasycznych wynikach wyszukiwania musieliśmy wejść na stronę, przeczytać treść i sami ocenić jej wiarygodność. Teraz AI robi to za nas, a my przyjmujemy odpowiedź na wiarę.

Cooper Quintin z Electronic Frontier Foundation podsumowuje to trafnie: "Kiedy musisz odwiedzić stronę, angażujesz odrobinę krytycznego myślenia. Jeśli wchodzę na czyjś blog i czytam, że jest najlepszy na świecie, pomyślę, że jest stronniczy. Ale gdy ta sama informacja przychodzi od AI, wygląda, jakby pochodziła od neutralnego eksperta."

Claude jako wyjątek

W eksperymencie BBC jest jeden ciekawy szczegół. Spośród trzech największych chatbotów, Claude od Anthropic jako jedyny nie dał się nabrać. Odmówił powtórzenia fałszywych informacji z artykułu Germaina.

To pokazuje, że problem da się rozwiązać technicznie. Można budować systemy AI, które weryfikują źródła i odmawiają powtarzania niesprawdzonych informacji z pojedynczych, niepewnych źródeł. Pytanie brzmi: czy Google i OpenAI wezmą się za to wystarczająco szybko?

Jak się chronić?

Dopóki firmy technologiczne nie rozwiążą tego problemu, musisz chronić się sam. Kilka praktycznych zasad:

  • Sprawdzaj źródła. Gdy AI poleca Ci produkt, firmę lub podaje informację zdrowotną, zapytaj skąd to ma. Kliknij w podane źródła. Jeśli AI ich nie podaje, traktuj informację z rezerwą
  • Licz źródła. Jedna strona to za mało. Jeśli informacja pochodzi z jednego źródła, a zwłaszcza z bloga lub artykułu sponsorowanego, powinna zapalić się czerwona lampka
  • Rozróżniaj pytania. AI dobrze radzi sobie z powszechną wiedzą: historią, nauką, definicjami. Gorzej z rekomendacjami produktów, poradami zdrowotnymi i rankingami, bo tam manipulacja jest najłatwiejsza
  • Nie wyłączaj krytycznego myślenia. AI odpowiada pewnym, autorytatywnym tonem niezależnie od tego, czy mówi prawdę, czy powtarza zmyślone informacje z czyjegoś bloga. Traktuj odpowiedzi AI jako punkt wyjścia do dalszego sprawdzenia, nie jako ostateczną odpowiedź

Źródło

Artykuł oparty na materiale BBC: I hacked ChatGPT and Google's AI - and it only took 20 minutes (Thomas Germain, luty 2026).

Chcesz nauczyć się korzystać z AI mądrze i krytycznie?
W moim kursie "Skuteczne Prompty" uczę nie tylko jak pisać dobre polecenia do AI, ale też jak weryfikować odpowiedzi i unikać pułapek. 21 lekcji, 77 gotowych promptów.